8 saatlik iş günü mücadelesinden 1 Mayıs 2005’e

Aslında her şey Amerika Birleşik Devletleri’nde başladı. Yıl 1867; Amerika’nın Şikago kentinde Mc Cornick Fabrikası işçileri 8 saatlik çalışma süresi için greve çıktılar.

Ancak bu grev bekleneni vermedi ve işçiler grevi sona erdirmek zorunda kaldılar. Mücadeleye kısa bir süre için, birikip yeniden sıçramak amacıyla ara verildi.

1881 yılında yaklaşık 500 bin üyesi olan Örgütlü Meslek ve Emek Birlikleri Federasyonu “8 saatlik iş günü” mücadelesini yükseltmek ve yaygınlaştırmak için ülke çapında eylemlere başladı. Eylemler, grevler Amerika’nın dört bir yanına yayıldı.

Bu eylemlerde bir çok işçi yaralandı, işini kaybetti ve zarar gördü. Ancak artık ok yaydan çıkmış 8 saatlik çalışma süresi için mücadele ateşi işçilerin yüreğine düşmüştü.

1 Mayıs 1886 tarihinde yine Amerika’nın Şikago kentinde onbinlerce işçi greve çıktılar. Kararlı ve inançlıydılar. Çarklar, makineler, pistonlar durmuştu, aslında yaşam durmuştu. Tüm işçilerin yürekleri 8 saatlik çalışma süresi için çarpıyordu. Kentte çıkan tek yerel gazete “fabrika ve imalathanelerin uzun bacalarından hiçbir duman yükselmiyordu.” diye başlık atmıştı.

Greve çıkan işçilerin üzerine ateş açıldı. Altı işçi öldü bir çok işçi yaralandı. Bu katliamı protesto etmek amacıyla 400 bin civarında işçi şehrin en büyük meydanı olan Haymarket meydanında toplandılar.

Bu miting esnasında patlayan bir bomba sonucunda iki polis memuru öldü ve bir çok insan yaralandı. Bu, işçilerin haklı mücadelesini kırmak ve sendikaları cezalandırmak için karanlık güçlerin bir provokasyonuydu.

21 Kasım 1887 günü işçi liderleri Albert Parsons, Adolph Fischer, George Engel ve Augst Spies idama mahkum edildiler ve asıldılar. A.Spies idama giderken ağzından şu sözler dökülüyordu:

“Eğer bizi asarak baskı altındaki milyonların, sefalet içinde çalışan ve insanca yaşamı arzulayan milyonların bu hareketini, işçi hareketini ezebileceğinizi sanıyorsanız, o zaman bizi asın.
Ancak işçilerin bu haklı talebini engelleyemezsiniz, bu ateşi asla söndüremezsiniz.”

Söndüremediler. Sendikalar haklı taleplerinden asla vazgeçmediler.

Tam tersi çalışma süresinin kısaltılması için mücadelelerini yükselttiler. Bu uğurda ölen arkadaşlarını unutmadılar.

1889 yılında Uluslararası İşçiler Birliği, 8 saatlik çalışma süresi için yapılan grev ve eylemlerin başlangıç tarihi olan 1 Mayıs’ın işçi sınıfının birlik, dayanışma ve mücadele günü olarak kutlanmasını karar altına aldı.